Những ngày này, nhiều trường đại học, cao đẳng trên cả nước chủ động phối hợp với các trường THCS, THPT để tổ chức tư vấn hướng nghiệp chọn ngành, chọn trường cho học sinh.
Lựa chọn “cánh cửa” bước vào đời dù chẳng giống nhau, xong đều có tính chất quyết định cho mỗi học sinh.
Để tìm đúng cánh cửa ngành/trường, bạn cần “Thấu hiểu bản thân” (sở thích, điểm mạnh) + “Nghiên cứu thị trường” (nhu cầu, xu hướng) + “Trải nghiệm thực tế”, đừng chỉ dựa vào điểm số hay ý kiến người khác, mà hãy tự mình đưa ra quyết định phù hợp nhất với tương lai. Hãy tự hỏi bản thân thích gì, giỏi gì và muốn làm gì, sau đó đối chiếu với nhu cầu thực tế của các ngành nghề, và tham khảo ý kiến người đi trước để có cái nhìn đa chiều, từ đó chọn ngành học mở ra sự phát triển bền vững. Đó là thông tin tổng hợp do AI tạo ra mà bất kỳ học sinh nào cũng có thể đọc được khi tìm kiếm thông tin.
Tuy nhiên, không phải người học nào cũng dễ dàng xác định được ngành học mà mình yêu thích. Qua ghi nhận, hiện nay có không ít người học chọn ngành học theo phong trào, theo “hot trend” mà không quan tâm đến việc ngành học đó có phù hợp với năng lực, sở thích của bản thân hay không. Cũng có những người học chọn ngành học hoàn toàn theo định hướng của gia đình hoặc chọn trường học, ngành học phù hợp với điểm thi của mình, nghĩa là chỉ cần vào đại học là được…
Hệ quả của những lựa chọn này khiến nhiều sinh viên rơi vào trạng thái chán nản, thiếu định hướng, không tìm thấy niềm vui, sự say mê với nghề nghiệp tương lai. Thậm chí có không ít sinh viên đang học đại học năm nhất, năm hai, thậm chí đã đi làm nhưng cảm thấy không ổn, muốn thi lại ngành khác hoặc làm trái ngành không phải là chuyện hiếm.
![]() |
| Tuyển sinh, hướng nghiệp trước mỗi mùa tuyển sinh đại học, cao đẳng là rất cần thiết nhằm giúp học sinh được tiếp cận thông tin chính thống về phương thức xét tuyển cũng như xu hướng nghề nghiệp |
Thực tế này đặt ra yêu cầu phải đẩy mạnh tăng cường tư vấn tuyển sinh, hướng nghiệp cho học sinh, bởi tư vấn, hướng nghiệp đúng, trúng và hiệu quả sẽ góp phần tạo ra một lực lượng lao động trong tương lai có định hướng nghề nghiệp rõ ràng, có năng lực chuyên môn, tay nghề cao.
Và Ngày hội tư vấn tuyển sinh, hướng nghiệp đang được đông đảo các đơn vị, nhà trường tổ chức trước mỗi mùa tuyển sinh đại học, cao đẳng là rất cần thiết. Thông qua công tác tư vấn, tuyển sinh, hướng nghiệp, các học sinh được tiếp cận thông tin chính thống, đáng tin cậy về kỳ thi tốt nghiệp THPT, các phương thức xét tuyển đại học, cao đẳng cũng như xu hướng nghề nghiệp trong bối cảnh xã hội không ngừng thay đổi không chỉ giúp học sinh hiểu rõ hơn về sở thích, năng lực của bản thân, giảm thiểu tình trạng chọn sai ngành, sai trường, mà còn góp phần định hình tư duy của học sinh theo hướng chủ động, tự tin và có trách nhiệm với tương lai của chính mình. Đây là tiền đề để người học dễ dàng phát triển, thành công hơn trong công việc vì công việc đó phù hợp với sở trường và năng lực của các bạn khi đã có sự tìm hiểu kỹ càng.
Chọn đúng trường học, ngành học là bước ngoặt quan trọng cho tương lai, ảnh hưởng trực tiếp đến cơ hội nghề nghiệp sau này. Việc lựa chọn nghề nghiệp đúng đòi hỏi sự cân nhắc kỹ lưỡng và đánh giá toàn diện, không có câu trả lời đúng hay sai mà chỉ có lựa chọn phù hợp nhất với từng cá nhân. Một ngành học phù hợp không chỉ mang lại kiến thức, kỹ năng cần thiết mà còn giúp người học hòa nhập nhanh chóng vào thị trường lao động, phát triển sự nghiệp.
Trong bối cảnh thế giới đang chuyển mình mạnh mẽ với sự bùng nổ của khoa học công nghệ, trí tuệ nhân tạo, chuyển đổi số và toàn cầu hóa, Việt Nam cần những thế hệ trẻ không chỉ giỏi về chuyên môn mà còn linh hoạt, sáng tạo và có khả năng thích ứng với sự biến động không ngừng. Vì vậy, các chuyên gia giáo dục khuyên rằng các em cần cân nhắc kỹ lưỡng, dựa trên đam mê, năng lực của bản thân và cả những nhu cầu thực tiễn của xã hội trong tương lai. Hiểu rõ, hiểu đúng về bản thân mình là một cách sống thông minh và đúng đắn nhất đối với mỗi người trên bước đường đời.
Thúy Hằng

