Giữa đại ngàn Tây Nguyên, từ bếp lửa buôn làng, một người Êđê đã bắt đầu hành trình bền bỉ để nâng giá trị hạt cà phê quê hương. Y Pốt Niê mang theo khát vọng gìn giữ bản sắc, kết nối buôn làng và đưa cà phê Êđê bước ra thị trường rộng lớn, bằng chính tâm huyết của người con sinh ra từ vùng đất đỏ bazan.

Gây dựng thương hiệu Ê Đê Café

Hình ảnh chàng trai trẻ người Êđê Y Pốt Niê (SN 1988), tại buôn Kla, xã Ea Na “bắn” tiếng Anh như gió, say sưa kể về hành trình xây dựng thương hiệu Ê Đê Café với các đại sứ, chuyên gia người nước ngoài tại các cuộc thi hay diễn đàn cấp quốc gia đã tạo ra sự lôi cuốn đặc biệt. Càng đáng ngạc nhiên hơn khi biết vốn liếng tiếng Anh này đều do Y Pốt tự học trên YouTube.

Y Pốt là con trai thứ năm trong gia đình có 8 anh chị em. Gia cảnh khó khăn, anh chị em của Y Pốt đều nghỉ học sớm, riêng anh luôn nỗ lực, buổi đi học, buổi đi làm và đã thực hiện được ước mơ trở thành bác sĩ. Ấy vậy mà Y Pốt lại quyết định chọn dấn thân vào hành trình khởi nghiệp mới mẻ với cà phê chỉ vì mong muốn nâng cao giá trị cà phê của buôn làng và đưa cà phê mộc do bà ngoại rang trên bếp củi truyền thống của người Êđê đến với mọi người.

Anh Y Pốt Niê quyết tâm tái canh vùng nguyên liệu cà phê của gia đình và bà con buôn Kla, xã Ea Na.

Để bản thân có thêm kiến thức về văn hóa, ẩm thực, nắm bắt được gu thưởng thức cà phê của khách hàng, năm 2019, Y Pốt đã dành 1 năm đi khắp các tỉnh, thành ở cả ba miền Bắc, Trung, Nam. Năm 2020, anh thành lập Công ty TNHH Ê Đê Café, đến năm 2023 đổi thành Công ty Cổ phần Ê Đê Café.

Y Pốt kể, để có Ê Đê Café được nhiều người biết đến như hiện nay, anh cũng “bầm dập” trong quá trình tìm ra bí quyết rang cà phê khói. Sau hơn 20 lần thất bại, anh Y Pốt mới tự tạo được sản phẩm cà phê có mùi thơm thanh thanh, khi uống vào hơi chua, đắng nhẹ nhưng hậu vị ngọt, thơm mùi khói rất đặc trưng. Các sản phẩm của Ê Đê Café đã được công nhận sản phẩm công nghiệp nông thôn tiêu biểu cấp tỉnh và cấp quốc gia từ năm 2020 đến nay và là sản phẩm OCOP 4 sao.

Từ chiếc chảo rang cà phê ban đầu, đến nay anh Y Pốt đã đầu tư nhà xưởng chế biến cà phê với nhiều máy móc hiện đại như máy rang, máy bắn màu, đóng gói trị giá cả tỷ đồng. Hạt cà phê được phân loại bằng máy, sau đó tiếp tục được công nhân nhặt thủ công nhằm đáp ứng những đơn hàng của khách hàng kỹ tính nhất.

Từ hai sản phẩm ban đầu, đến nay Ê Đê Café đã có 14 dòng sản phẩm với hai dạng cà phê bột và cà phê hòa tan. Cà phê bột chủ yếu là hai dòng Robusta, Arabica, cà phê Mix 2, Mix 3… Cà phê hòa tan có cà phê hòa tan 3 trong 1, cà phê hòa tan sầu riêng và cà phê hòa tan khoai môn. Đây là những sản phẩm cà phê mang phong cách riêng của Ê Đê Café đang “hot” và được thị trường ưa chuộng.

Dành cả tâm sức tăng giá trị cà phê

37 tuổi, Y Pốt Niê đã dành cả tâm trí, sức lực và những năm tháng tuổi trẻ với khát khao tăng giá trị hạt cà phê, giúp bà con buôn làng bán được cà phê với giá cao hơn, cuộc sống đỡ khó khăn hơn từ chính sản phẩm mà họ gắn bó. Hiện thực hóa mục tiêu đó, anh không quản ngại vận động, thuyết phục bà con liên kết cùng công ty. Nhờ vậy, dần dần anh Y Pốt đã xây dựng được vùng nguyên liệu rộng lớn với trên 300 ha cà phê của 300 hộ dân buôn Kla, sản lượng trung bình từ 500 - 1.200 tấn nhân mỗi năm.

Để bảo đảm chất lượng hạt cà phê đáp ứng yêu cầu xuất khẩu, Y Pốt đã ký hợp đồng bao tiêu sản phẩm, trực tiếp chia sẻ kinh nghiệm trồng, chăm sóc cà phê, cung cấp phân bón, thuốc bảo vệ thực vật cho các hộ liên kết theo hình thức trả chậm không lãi. Đồng thời mua cà phê với giá cao hơn thị trường từ 5.000 - 10.000 đồng/kg.

Anh Y Pốt Niê (thứ hai từ trái qua) chia sẻ về quy trình sản xuất sản phẩm của Ê Đê Café.

Có sản phẩm cà phê chất lượng cao, anh Y Pốt lại tìm đường đưa Ê Đê Café đến tay người tiêu dùng. Nắm được thông tin tỉnh, thành nào tổ chức hội chợ thương mại, triển lãm, trưng bày, anh Y Pốt chủ động đến xin tự đầu tư kinh phí tham gia để quảng bá, giới thiệu sản phẩm. Là người trẻ, anh Y Pốt còn nhanh nhạy tận dụng lợi thế của các nền tảng TikTok, Facebook, Zalo và các phiên livestream… để giới thiệu, bán sản phẩm.

Hình ảnh chàng trai Êđê năng động, tự tin, tràn đầy nhiệt huyết với một tư duy khởi nghiệp mới đã tạo được ấn tượng tốt đẹp với khách hàng. Ngoài cung cấp cho thị trường trong nước, sản phẩm Ê Đê Café còn được xuất sang thị trường các nước: Mỹ, Đức, Canada, Thái Lan…, đem lại giá trị gia tăng cho cà phê của bà con buôn Kla.

Tiếng lành đồn xa, anh Y Pốt đã được đại diện cho nông dân tiêu biểu tỉnh Đắk Lắk dự Đại hội đại biểu toàn quốc Hội Nông dân Việt Nam lần thứ VIII, nhiệm kỳ 2023 - 2028; tham dự Hội nghị Thủ tướng Chính phủ đối thoại với nông dân Việt Nam năm 2023; được mời tham gia chương trình Shark Tank Việt Nam và đã gọi thành công số vốn 5 tỷ đồng.

Mới đây nhất, giữa tháng 12/2025, Ê Đê Café cũng đã được cấp Chứng nhận giải pháp ý nghĩa nhất cho cộng đồng yếu thế tại Cuộc thi “Giải pháp đổi mới sáng tạo thích ứng với biến đổi khí hậu cho ngành cà phê” do Cơ quan Nghiên cứu Quốc gia Australia (CSIRO) và Trường Đại học Tây Nguyên tổ chức.

Nguyễn Xuân