Sau gần 800 ngày đêm “vượt nắng, thắng mưa” giữa đại ngàn nắng gió, dải lụa cao tốc dài 48 km thuộc Dự án thành phần 3 (cao tốc Khánh Hòa - Buôn Ma Thuột) đã chính thức hoàn thành. Không chỉ là một công trình giao thông nối rừng với biển, con đường này còn mang theo khát vọng đại ngàn, là “cánh cửa” mở ra vận hội phát triển bứt phá cho dải đất Duyên hải Nam Trung Bộ và Tây Nguyên.

Cơ hội bứt tốc từ “con đường lịch sử”

Ngày 19/12/2025 trở thành một dấu mốc quan trọng trong lịch sử phát triển hạ tầng của tỉnh Đắk Lắk. Cùng với 85 công trình trọng điểm trên phạm vi cả nước, Đắk Lắk long trọng tổ chức Lễ thông xe kỹ thuật đối với 48 km cao tốc thuộc Dự án thành phần 3.

Đối với người dân Đắk Lắk, tuyến cao tốc này mang tính bước ngoặt. Trong suốt nhiều thập kỷ, giao thông đường bộ chiếm tới 95% tỷ trọng vận tải ở khu vực phía Tây tỉnh. Đây là tuyến đường bộ cao tốc đầu tiên chạy xuyên qua khu vực này được đầu tư xây dựng, đồng thời cũng là dự án cao tốc đầu tiên mà tỉnh Đắk Lắk được Chính phủ phân cấp, phân quyền làm cơ quan chủ quản.

Dự án cao tốc Khánh Hòa - Buôn Ma Thuột hoàn thành tạo đòn bẩy để đẩy mạnh giao thương của Đắk Lắk.

Nhìn lại chặng đường gần 800 ngày đêm thi công, ông Đặng Thọ Dần, Trưởng Phòng Điều hành dự án giao thông (Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình giao thông và nông nghiệp phát triển nông thôn tỉnh Đắk Lắk - Ban A) cho biết, để có được ngày thông xe, hàng trăm cán bộ, kỹ sư và công nhân đã phải đối mặt với vô vàn khó khăn, từ công tác giải phóng mặt bằng với diện tích khổng lồ, diễn biến thời tiết khắc nghiệt, đến những biến động về giá nguyên vật liệu... Đặc biệt, với sự chỉ đạo sát sao của Trung ương, Tỉnh ủy, UBND tỉnh và sự đồng thuận của người dân, công trình đã về đích đúng tiến độ, bảo đảm chất lượng, kỹ thuật và mỹ quan.

Phó Chủ tịch UBND tỉnh Trương Công Thái nhấn mạnh: “Dự án cao tốc Khánh Hòa - Buôn Ma Thuột giúp hình thành trục ngang chiến lược kết nối vùng Tây Nguyên với Duyên hải Nam Trung Bộ. Khi các trục dọc và trục ngang đan xen, nó tạo ra một mạng lưới hạ tầng đồng bộ, hiện đại, kết nối trực tiếp các trung tâm kinh tế và cảng biển cửa ngõ. Đây chính là dư địa, là không gian phát triển mới cho toàn vùng và là động lực, tạo cơ hội bứt tốc để tỉnh nhà phát triển kinh tế - xã hội”.

Đại lộ băng qua buôn làng trù phú

Dự án thành phần 3 có tổng chiều dài hơn 48 km, điểm đầu tại xã Ea Kar, điểm cuối tại xã Ea Knuếc, đi qua 7 xã thuộc khu vực phía Tây tỉnh Đắk Lắk gồm: Ea Ô, Vụ Bổn, Tân Tiến, Krông Pắc, Ea Knuếc, Ea Ning và Ea Ktur. Giờ đây, một đại lộ hiện đại đã hình thành, băng qua những buôn làng trù phú - nơi vốn là thủ phủ của những vườn cà phê, sầu riêng và hồ tiêu xanh ngát.

Để có diện mạo hôm nay, gần 333 ha đất đã được các tổ chức và hộ gia đình bàn giao. Đằng sau những con số ấy là sự hy sinh lợi ích riêng, vì tương lai chung của hàng trăm hộ dân vùng dự án.

Anh Hướng Văn Lợi (thôn Thanh Xuân, xã Ea Knuếc) nhớ lại thời điểm năm 2023, khi gia đình nhận thông báo thu hồi gần 6.000 m2 đất, trong đó có 400 m2 đất ở - nơi gắn bó suốt hơn 30 năm qua. “Buồn và tiếc đất là điều khó tránh khỏi”, anh Lợi bộc bạch. Nhưng sau khi được địa phương tuyên truyền, hiểu rõ tầm quan trọng của dự án đối với sự phát triển của buôn làng, anh đã tiên phong bàn giao mặt bằng.

Với diện tích đất còn lại, mỗi năm gia đình anh thu hoạch từ 60 - 70 tấn sầu riêng, thu nhập hàng tỷ đồng. Anh Lợi phấn khởi: “Trước đây vận chuyển cực lắm, đường đất đỏ nắng bụi mưa lầy, thương lái ép giá. Giờ có đường lớn, mùa thu hoạch xe container về tận buôn làng, đời sống bà con khởi sắc rõ rệt”.

Ông Trần Tiến Đông, Giám đốc Ban A (thứ ba từ phải sang) động viên tinh thần cán bộ, kỹ sư, nhân công trên công trường cao tốc.

Cùng chung tinh thần ấy, ông Nguyễn Hữu Tình (thôn Hòa Nam, xã Ea Knuếc) cũng đã bàn giao hơn 7.000 m2 đất cho dự án. Ông Tình chia sẻ, trước đây thôn Hòa Nam gần như biệt lập, giao thông đi lại cách trở. Nay, khi tuyến đường tránh và cao tốc đi qua, diện mạo vùng quê nghèo trở nên sôi động và đầy sức sống.

Ông Trần Tiến Đông, Giám đốc Ban A khẳng định, tuyến cao tốc là “mạch máu” chiến lược giúp nâng tầm vị thế cho nông sản địa phương. Với việc rút ngắn thời gian di chuyển từ thủ phủ cà phê đến cảng Nam Vân Phong (Khánh Hòa) xuống còn chưa đầy 2 giờ, chi phí logistics sẽ giảm sâu, tạo đòn bẩy để sầu riêng, cà phê và các đặc sản của Đắk Lắk tự tin cạnh tranh trên thị trường quốc tế.

Không chỉ giải bài toán kinh tế, tuyến đường còn mở ra “cơ hội vàng” cho ngành du lịch của tỉnh Đắk Lắk và tỉnh Khánh Hòa. Trục giao thông này chính là cầu nối, tạo nên hành trình di sản từ “xứ trầm, biển yến” đến “thủ phủ cà phê”.

Xuân Trường