Giữ tỷ trọng khoảng 70% giá trị sản xuất nông nghiệp, lĩnh vực trồng trọt tiếp tục là trụ cột của ngành nông nghiệp tỉnh.

Những năm gần đây, việc phát huy lợi thế các cây trồng chủ lực gắn với tái cơ cấu sản xuất đã góp phần nâng cao giá trị nông sản, cải thiện thu nhập cho nông dân và thúc đẩy phát triển kinh tế nông thôn.

Trồng trọt tăng trưởng toàn diện

Những năm qua, lĩnh vực trồng trọt của tỉnh ghi nhận nhiều kết quả tích cực khi diện tích, sản lượng và giá trị kinh tế của nhiều loại cây trồng đều tăng. Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường, so với năm 2024, diện tích sản xuất cây hằng năm toàn tỉnh tăng 9.441 ha, diện tích cây lâu năm tăng 1.489 ha.

Bên cạnh các cây trồng chủ lực như cà phê, sầu riêng tiếp tục duy trì ổn định ở tốp đầu, nhiều loại cây trồng khác cũng ghi nhận mức tăng trưởng khá như mía, chuối, bơ… Trong đó, sản lượng chuối đạt 104.118 tấn, tăng 6.054 tấn so với năm trước; sản lượng bơ đạt 45.850 tấn, tăng 1.752 tấn. Riêng cây mía có diện tích tăng 1.457 ha, năng suất tăng 11,04 tạ/ha, sản lượng tăng 150.026 tấn.

Cùng với gia tăng về diện tích và sản lượng, ngành trồng trọt cũng chuyển dần từ sản xuất thuần túy sang phát triển theo hướng kinh tế nông nghiệp. Nhiều vùng sản xuất được hình thành gắn với mã số vùng trồng, đáp ứng yêu cầu truy xuất nguồn gốc và phục vụ xuất khẩu. Song song đó, việc đầu tư chế biến, xây dựng sản phẩm OCOP cũng góp phần nâng cao giá trị nông sản địa phương.

Cây sầu riêng đang mang lại thu nhập tốt cho nông dân Đắk Lắk. Ảnh: Ngô Xuân

Ngoài ra, xu hướng canh tác hữu cơ, ứng dụng công nghệ cao và thân thiện với môi trường ngày càng được mở rộng, từng bước hình thành những vùng sản xuất quy mô lớn gắn với phát triển du lịch sinh thái, du lịch trải nghiệm.

Theo bà Đặng Thị Thủy, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường, trồng trọt hiện chiếm tỷ trọng lớn nhất trong cơ cấu giá trị sản xuất nông nghiệp của tỉnh với khoảng 70%. Lĩnh vực này giữ vai trò quan trọng trong việc bảo đảm an ninh lương thực, nâng cao giá trị nông sản và thích ứng với biến đổi khí hậu.

“Trong năm qua, dù điều kiện thời tiết và thiên tai diễn biến phức tạp nhưng nhờ chủ động, linh hoạt trong công tác điều hành sản xuất nên cả ba vụ đều đạt và vượt chỉ tiêu đề ra. Diện tích cây lâu năm vẫn ổn định và đóng góp lớn vào tăng trưởng chung của ngành. Việc cấp mã số vùng trồng, cơ sở đóng gói được quan tâm, góp phần nâng cao chất lượng và khả năng cạnh tranh của nông sản”, bà Thủy cho biết.

Hình thành vùng nguyên liệu tập trung

Hiệu quả của tái cơ cấu sản xuất trồng trọt không chỉ thể hiện ở các con số tăng trưởng mà còn mang lại lợi ích rõ rệt cho người nông dân.

Toàn tỉnh hiện có 44.959 ha mía, tập trung chủ yếu tại các xã Sơn Hòa, Ea Bung, Sơn Thành… Nhiều năm qua, giữa nông dân trồng mía và các nhà máy đường đã hình thành chuỗi liên kết sản xuất khá chặt chẽ. Doanh nghiệp hỗ trợ giống, vật tư, kỹ thuật và bao tiêu sản phẩm, giúp nông dân yên tâm đầu tư sản xuất. Ông Y Lực, một hộ trồng mía ở xã Sơn Hòa chia sẻ: “Nhà máy không chỉ thu mua mà còn hỗ trợ giống, máy móc, phân bón và cho vay vốn. Nhờ vậy, nông dân yên tâm sản xuất, sau mỗi vụ thu hoạch đều có nguồn thu để trang trải cuộc sống và đầu tư cho gia đình”.

Hiện xã Sơn Hòa có khoảng 3.000 hộ trồng mía ký hợp đồng tiêu thụ với Nhà máy đường Sơn Hòa thuộc Công ty TNHH Công nghiệp KCP Việt Nam. Nhiều năm qua, cây mía trở thành cây trồng chủ lực góp phần xóa đói, giảm nghèo và nâng cao đời sống người dân địa phương.

Cây mía giúp nhiều nông dân trên địa bàn tỉnh thoát nghèo.

Không chỉ cây mía, nhiều loại cây ăn trái cũng mang lại thu nhập cao cho nông dân khi được quy hoạch vùng sản xuất và xây dựng thương hiệu địa phương. Ông Nguyễn Ngọc Hiếu, nông dân xã Ea Bá cho biết, từ khi cây sầu riêng được hỗ trợ quy hoạch vùng trồng và xây dựng thương hiệu, việc tiêu thụ sản phẩm thuận lợi hơn, giá bán ổn định hơn. Người trồng cũng chú trọng áp dụng quy trình kỹ thuật trong sản xuất để nâng cao chất lượng nông sản.

Thời gian tới, tỉnh Đắk Lắk tiếp tục triển khai hiệu quả tái cơ cấu ngành nông nghiệp. Trọng tâm là phát huy tiềm năng, lợi thế từng vùng để phát triển các cây trồng chủ lực, hình thành vùng nguyên liệu tập trung gắn với thu hút đầu tư và kết nối tiêu thụ sản phẩm. Cùng với đó, ngành nông nghiệp sẽ tăng cường quản lý vùng trồng, cơ sở đóng gói, hoàn thiện hồ sơ phục vụ truy xuất nguồn gốc nông sản xuất khẩu; đẩy mạnh tuyên truyền, hướng dẫn hợp tác xã và nông dân tham gia liên kết sản xuất; ứng dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật, sử dụng chế phẩm sinh học, khai thác dữ liệu số trong quản lý sản xuất...

Minh Duyên