Đối với những bệnh nhân nhiễm HIV/AIDS, dinh dưỡng cần được coi là yếu tố ưu tiên hàng đầu, bên cạnh việc tuân thủ điều trị thuốc kháng virus (ARV).
Virus gây suy giảm miễn dịch ở người (HIV) tấn công hệ thống miễn dịch khiến người bệnh dễ bị nhiễm trùng cơ hội, sụt cân, suy nhược. Nếu thiếu dinh dưỡng, bệnh nhân sẽ nhanh chóng rơi vào tình trạng suy kiệt, giảm hiệu quả điều trị và tăng nguy cơ tử vong.
Thực tế tại các phòng khám điều trị ARV tại Đắk Lắk cho thấy nhiều bệnh nhân đến điều trị trong tình trạng gầy yếu, cơ bắp teo, sức đề kháng suy giảm. Đây chính là hậu quả của chế độ ăn không đầy đủ, nghèo dinh dưỡng. Bác sĩ Huỳnh Thị Hồng Sinh (Khoa Phòng, chống HIV/AIDS - Trung tâm Kiểm soát bệnh tật (CDC) tỉnh Đắk Lắk) cho biết: “Chúng tôi thường xuyên gặp bệnh nhân nhiễm HIV đến khám trong tình trạng suy dinh dưỡng, cân nặng thấp. Đây là yếu tố làm giảm hiệu quả điều trị ARV. Vì vậy, ngoài thuốc, chúng tôi luôn tư vấn kỹ về chế độ ăn. Ăn đủ chất, đủ bữa, có rau xanh và đạm tốt sẽ giúp người bệnh cải thiện miễn dịch, sống khỏe và lao động bình thường”.
Nếu ARV là “lá chắn” giúp kìm hãm sự nhân lên của HIV thì dinh dưỡng chính là “nền móng” củng cố sức khỏe, nâng cao miễn dịch và giúp cho người bệnh có thể tiếp tục cuộc sống lao động, học tập như những người bình thường. Vì vậy, tại cơ sở y tế, khi bệnh nhân đến xét nghiệm, khám điều trị đều được tư vấn đầy đủ về dinh dưỡng, trong đó luôn nhấn mạnh: Ăn đủ bữa - không bỏ bữa, đủ chất - không kiêng khem quá mức; bổ sung protein chất lượng cao như thịt nạc, cá, trứng, đậu phụ, sữa; tăng cường rau xanh, hoa quả tươi để cung cấp vitamin và chất chống oxy hóa; uống đủ 1,5 - 2 lít nước/ngày, hạn chế rượu bia, chất kích thích, đồ ngọt. Đồng thời, đảm bảo an toàn thực phẩm: tuyệt đối không ăn đồ sống, tái để tránh nguy cơ ngộ độc và nhiễm khuẩn.
Đặc biệt, với những bệnh nhân đang gặp tác dụng phụ của ARV như buồn nôn, tiêu chảy, chán ăn, sẽ được tư vấn ăn các món ăn chế biến mềm, dễ tiêu, chia nhỏ bữa để đảm bảo cung cấp đủ năng lượng.
Bên cạnh đó, Khoa Phòng, chống HIV/AIDS - CDC còn phối hợp với các nhóm thiện nguyện tặng quà, mua bảo hiểm y tế và hỗ trợ bữa ăn đủ chất cho những bệnh nhân nhiễm HIV có hoàn cảnh khó khăn. Một nữ điều dưỡng Khoa Phòng, chống HIV/AIDS - CDC chia sẻ: “Có những bệnh nhân vì kinh tế khó khăn nên bữa ăn không đủ chất, ảnh hưởng đến sức khỏe và quá trình dùng thuốc. Khi được hỗ trợ thêm gạo, sữa, thực phẩm, họ tuân thủ điều trị tốt hơn và sức khỏe cải thiện rõ rệt”.
Nguyễn Công Thành
