Những ngày qua, trên không gian mạng xuất hiện không ít thông tin sai sự thật, xuyên tạc về cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031. Nếu không được nhận diện và phản bác kịp thời, những thông tin này sẽ ảnh hưởng đến nhận thức của cử tri, tác động đến niềm tin xã hội và quyền làm chủ của nhân dân.

Càng cận ngày bầu cử, các thông tin sai lệch, xuyên tạc về bản chất dân chủ của bầu cử, về quy trình hiệp thương, giới thiệu người ứng cử, về tính công khai, minh bạch của cuộc bầu cử xuất hiện nhiều hơn.

Đáng lo ngại là các thông tin xấu độc về bầu cử hiện nay thường không xuyên tạc một cách trực diện mà được trình bày dưới hình thức có vẻ khách quan, được trình bày một cách tinh vi dưới dạng “góp ý”, “phân tích”, “phản biện”, khiến người đọc khó phân biệt đâu là ý kiến xây dựng, đâu là sự xuyên tạc có chủ ý.

Người viết tự xưng là “quan sát viên”, “người hiểu rõ quy trình”, từ đó đưa ra những nhận xét có tính dẫn dắt, từng bước gieo nghi ngờ vào nhận thức người đọc. Cùng với đó là thủ đoạn đánh tráo khái niệm, như đồng nhất dân chủ với đa đảng, coi việc phản bác các quan điểm sai trái là “hạn chế tự do”, hoặc vin vào quyền tự do ngôn luận để biện minh cho việc phát tán thông tin chưa được kiểm chứng.

Một số nội dung khác lại trích dẫn rời rạc các quy định pháp luật về bầu cử, chỉ nhấn mạnh một chi tiết riêng lẻ rồi suy diễn theo hướng tiêu cực; thậm chí lấy hiện tượng cá biệt để quy chụp bản chất chung, hoặc so sánh máy móc với mô hình bầu cử của quốc gia khác, bỏ qua bối cảnh lịch sử và điều kiện cụ thể của Việt Nam. Những nội dung này được xây dựng có chủ đích nhằm gieo nghi ngờ và làm suy giảm niềm tin của cử tri.

Đoàn công tác số 2 của Tiểu ban Đảm bảo an ninh trật tự và an toàn xã hội - Hội đồng Bầu cử Quốc gia do Trung tướng Trần Đức Thuận, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Quốc phòng, An ninh và Đối ngoại của Quốc hội làm trưởng đoàn, tiến hành kiểm tra, giám sát về công tác đảm bảo an ninh, trật tự, an toàn xã hội trong cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp, nhiệm kỳ 2026 - 2031 trên địa bàn tỉnh. Ảnh: Lan Anh

Các thông tin sai lệch này thường được phát tán thông qua tài khoản ẩn danh, nhóm kín trên mạng xã hội, khó kiểm chứng nguồn gốc, mục đích.

Đối với một tỉnh có địa bàn rộng, dân cư phân tán, nhiều xã vùng sâu, vùng xa, đồng bào dân tộc thiểu số chiếm tỷ lệ cao như Đắk Lắk, không gian mạng đang trở thành nguồn thông tin quan trọng, thậm chí là nguồn thông tin chính đối với một bộ phận người dân. Sự khác nhau về khả năng tiếp cận và sàng lọc thông tin giữa các khu vực đòi hỏi phải định hướng sớm, không để thông tin sai lệch lan truyền, tác động đến tâm lý xã hội và sự đồng thuận trong nhân dân.

Vì vậy, việc chủ động chỉ rõ sai trái, bóc tách bản chất của các luận điệu xuyên tạc là yêu cầu đặt ra trong công tác tuyên truyền bầu cử hiện nay. Khi thông tin chính thống chậm hơn thông tin sai lệch, phần đúng rất dễ bị lấn át. Do đó, yêu cầu đặt ra không chỉ là cung cấp thông tin kịp thời mà còn phải chủ động chiếm lĩnh không gian mạng bằng những nội dung chính xác, dễ hiểu, có sức thuyết phục.

Tại tỉnh Đắk Lắk, dưới sự lãnh đạo trực tiếp của cấp ủy các cấp, công tác tuyên truyền bầu cử được triển khai đồng bộ từ tỉnh đến cơ sở. Hệ thống tuyên giáo, dân vận chủ động tham mưu định hướng nội dung, nắm bắt dư luận, kịp thời cung cấp thông tin chính thống và đấu tranh với các nội dung sai lệch.

Cùng với báo chí và cổng thông tin điện tử, hệ thống truyền thanh cơ sở, sinh hoạt chi bộ, thôn, buôn, tổ dân phố tiếp tục được phát huy hiệu quả; vai trò của già làng, người có uy tín được tăng cường trong vận động, giải thích cho nhân dân, nhất là ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số.

Đấu tranh với thông tin xấu độc về bầu cử không chỉ là nhiệm vụ của các cơ quan chức năng mà là trách nhiệm chung của cả hệ thống chính trị và mỗi công dân. Cấp ủy các cấp giữ vai trò định hướng, bảo đảm thông tin về bầu cử được truyền tải thống nhất, kịp thời và dễ hiểu; đồng thời kịp thời phát hiện, phản bác các nội dung sai trái ngay từ khi mới xuất hiện.

Cùng với đó, Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức chính trị - xã hội trên địa bàn tỉnh tiếp tục tuyên truyền, vận động đoàn viên, hội viên và nhân dân nâng cao ý thức tiếp nhận thông tin có chọn lọc, không chia sẻ những nội dung chưa được kiểm chứng. Mỗi cử tri cần nhận thức rõ rằng, giữ gìn môi trường thông tin lành mạnh cũng chính là góp phần bảo vệ quyền làm chủ của mình thông qua lá phiếu.

Báo chí địa phương giữ vai trò quan trọng trong việc định hướng dư luận xã hội. Thông qua việc thông tin kịp thời về tiến độ, quy trình bầu cử và giải thích những vấn đề nhân dân quan tâm, báo chí góp phần giúp cử tri hiểu đúng, hiểu đủ, hạn chế sự chi phối của thông tin sai lệch trên không gian mạng.

Thông tin sai lệch về bầu cử trên không gian mạng là thách thức không thể xem nhẹ. Cảnh giác và phản bác kịp thời các nội dung xuyên tạc không chỉ bảo đảm cuộc bầu cử diễn ra đúng pháp luật mà còn là yêu cầu trực tiếp trong bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trên không gian mạng.

Đinh Duy Linh