Sáng 17/9, tại xã Hòa Phú, Trung tâm Khuyến nông tỉnh Đắk Lắk tổ chức Hội thảo đầu bờ đánh giá “Mô hình canh tác lúa giảm phát thải khí nhà kính vụ Hè Thu 2026”.

Tham dự có ông Nguyễn An Ninh, Phó Giám đốc phụ trách Trung tâm Khuyến nông vùng Đông Nam Bộ, Duyên hải Nam Trung Bộ và Tây Nguyên; cùng đại diện lãnh đạo các cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp liên quan và các nông dân trồng lúa trên địa bàn xã.

Ông Đinh Văn Đang, Giám đốc Trung tâm Khuyến nông tỉnh phát biểu tại hội thảo.

Mô hình được phối hợp với Công ty Cổ phần Net Zero Carbon và Công ty Cổ phần BSB Nanotech (đơn vị đo đạc vệ tinh viễn thám Spiro Carbon) triển khai tại Trạm Giống nông nghiệp Hòa Xuân trên quy mô 24 ha sản xuất tập trung, thực hiện liên tục qua 5 vụ, từ Hè Thu 2024 đến Hè Thu 2026.

Để đảm bảo hiệu quả, Trạm đã tiến hành dồn điền đổi thửa, đưa số thửa ruộng manh mún về chung 1 thửa lớn với quy mô 0,5 ha/ô, tạo điều kiện thuận lợi cho việc áp dụng cơ giới hóa 100%.

Điểm nổi bật của mô hình là việc áp dụng đồng bộ 5 gói giải pháp kỹ thuật tiên tiến. Cụ thể, nông dân được hướng dẫn giảm lượng lúa giống gieo sạ xuống mức 80 - 130 kg/ha (giảm 30 - 40% so với tập quán truyền thống); áp dụng quy trình quản lý nước "ướt - khô xen kẽ" (AWD) gồm 4 pha ướt, 5 pha khô.

Các đại biểu nghe báo cáo kết quả thực hiện mô hình.

Cùng với đó, mô hình thực hiện cắt giảm 12 - 23% lượng phân bón vô cơ hóa học, kết hợp bổ sung dinh dưỡng trung vi lượng, phân bón lá sinh học; ứng dụng thiết bị bay không người lái (UAV) trong phòng trừ sâu bệnh; đặc biệt là thu gom 100% lượng rơm rạ sau thu hoạch, chấm dứt hoàn toàn tình trạng đốt rơm trên đồng ruộng.

Qua thực tiễn 5 vụ sản xuất, mô hình đã chứng minh được tính ưu việt rõ rệt. Về mặt kinh tế, năng suất lúa bình quân cả năm tăng thêm 0,61 tấn/ha (tương đương mức tăng 8,4%) so với giai đoạn trước khi thực hiện mô hình. Việc giảm thiểu phân bón vô cơ cũng giúp tiết kiệm chi phí sản xuất từ 1,2 - 2,5 triệu đồng/ha mỗi vụ.

Đại diện Công ty Cổ phần Net Zero Carbon trao Giấy chứng nhận Báo cáo giảm phát thải khí nhà kính cho Trung tâm Khuyến nông tỉnh.

Đáng chú ý, về hiệu quả môi trường, mô hình đã góp phần quan trọng vào việc cắt giảm khí nhà kính. Tổng lũy kế lượng giảm phát thải qua 4 vụ đã được các tổ chức quốc tế thẩm định và cấp chứng nhận đạt 286,58 tấn CO₂e.

Phát biểu tại hội thảo, ông Đinh Văn Đang, Giám đốc Trung tâm Khuyến nông tỉnh nhấn mạnh: Hội thảo đầu bờ là cơ hội tốt để bà con nông dân cùng các chuyên gia, doanh nghiệp đánh giá thấu đáo, cụ thể về những giải pháp kỹ thuật đã áp dụng. Đồng thời, việc canh tác giảm phát thải không chỉ bảo vệ môi trường mà còn tạo ra tín chỉ carbon (1 tín chỉ tương đương 1 tấn CO₂) để tiến tới giao dịch thương mại, từ đó gia tăng trực tiếp lợi ích kinh tế cho bà con nông dân.

Các đại biểu tham quan mô hình canh tác lúa giảm phát thải.

Bên cạnh đó, việc canh tác giảm phát thải không làm giảm năng suất lúa mà ngược lại còn giúp bộ rễ cây lúa phát triển khỏe mạnh, tăng khả năng chống chịu sâu bệnh và mang lại tính ổn định mùa vụ qua các năm.

Thời gian tới, Trung tâm Khuyến nông tỉnh Đắk Lắk kiến nghị tiếp tục được ưu tiên bố trí nguồn vốn nâng cấp hệ thống thủy lợi nội đồng, đẩy mạnh cơ giới hóa đồng bộ và từng bước xây dựng, nhân rộng mô hình ra các xã, vùng lúa trọng điểm trên địa bàn toàn tỉnh. Từ đó, hướng tới một nền nông nghiệp hiện đại, tuần hoàn và thích ứng với biến đổi khí hậu.

Minh Thuận