Từ công tác giải phóng mặt bằng, tổ chức thi công, đến hoàn thiện hồ sơ thanh toán, mỗi khâu chậm trễ đều có thể kéo lùi tiến độ giải ngân và thời điểm đưa công trình vào khai thác. Trước áp lực hoàn thành kế hoạch vốn năm 2026, Đắk Lắk đang chuyển trọng tâm từ đôn đốc chung sang xử lý cụ thể từng điểm nghẽn, gắn trách nhiệm của cơ quan, đơn vị và người đứng đầu với kết quả thực hiện.

Điểm nghẽn nằm ở từng khâu thực hiện

Theo báo cáo của Sở Tài chính, đến ngày 20/10/2026, tổng kế hoạch vốn đầu tư công năm 2026 do tỉnh Đắk Lắk giao hơn 11.294 tỷ đồng. Số vốn đã giải ngân đạt hơn 4.853 tỷ đồng, tương đương 42,97% kế hoạch tỉnh giao, bằng 47,48% kế hoạch vốn đã phân bổ chi tiết và 48,35% kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao. Khối lượng vốn còn lại lớn, trong khi thời gian thực hiện kế hoạch năm không còn nhiều, đòi hỏi công tác điều hành phải sát tiến độ và thực chất hơn.

Ủy viên dự khuyết Trung ương Đảng, Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh Đỗ Hữu Huy kiểm tra một dự án nhà ở trên địa bàn tỉnh. Ảnh: N.Thanh

Tỷ lệ giải ngân giữa các chủ đầu tư có sự chênh lệch đáng kể. Trong nhóm các ban quản lý dự án, Ban Quản lý các dự án đầu tư xây dựng khu vực phía Đông tỉnh đạt 69,65%; Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng Tuy Hòa đạt 65,02%; Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng Ea Kar đạt 60,5%.

Trong khi đó, Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình giao thông và nông nghiệp phát triển nông thôn tỉnh mới đạt 27,67%; Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình dân dụng và công nghiệp tỉnh đạt 38,77% kế hoạch vốn được giao chi tiết. Khoảng cách này cho thấy tiến độ giải ngân không chỉ phụ thuộc vào nguồn vốn mà còn gắn với khả năng tổ chức thực hiện ở từng dự án.

Thi công Dự án hạ tầng kỹ thuật khu dân cư phía Nam thuộc Khu đô thị mới Nam TP Tuy Hòa. Ảnh: N.Thanh

Theo Giám đốc Sở Tài chính Cao Đình Huy, nhiều vướng mắc tập trung ở khâu giải phóng mặt bằng, hồ sơ địa chính chưa đầy đủ hoặc có sai lệch, việc xác định nguồn gốc đất, giá đất cụ thể, đối tượng bồi thường và lập phương án bồi thường. Một số nhà thầu chưa huy động đủ nhân lực, thiết bị; việc báo cáo tình hình thực hiện của chủ đầu tư và địa phương có lúc chưa đúng thời hạn, gây khó khăn cho công tác theo dõi, tổng hợp.

Gắn chỉ đạo với trách nhiệm thực thi

Để đưa tiến độ các dự án vào khuôn khổ kiểm soát cụ thể, tỉnh đã thành lập 4 tổ công tác do các Phó Chủ tịch UBND tỉnh làm tổ trưởng, trực tiếp kiểm tra, đôn đốc 69 dự án, nhóm dự án còn vướng mắc của 9 chủ đầu tư. Các tổ công tác phân công nhiệm vụ theo phương châm “6 rõ”, kiểm tra hiện trường, xác định đầu việc và thời hạn xử lý; đồng thời duy trì giao ban, cập nhật tình hình để kịp thời tháo gỡ khó khăn.

Phó Chủ tịch UBND tỉnh Đào Mỹ kiểm tra các dự án giao thông tại Khu công nghiệp Hòa Phú. Ảnh: K.Lê

Đến ngày 20/10, tổng vốn giải ngân của 9 chủ đầu tư thuộc diện theo dõi đạt hơn 6.610 tỷ đồng, bằng 50,05% kế hoạch, tăng 9,67 điểm phần trăm so với thời điểm thành lập các tổ công tác vào giữa tháng 9.

Những con số trên cho thấy việc kiểm tra, đôn đốc trực tiếp đã tạo chuyển biến, nhưng để tiến độ cải thiện rõ hơn, cần gắn kết quả xử lý từng vướng mắc với trách nhiệm của cơ quan, đơn vị liên quan. Đây cũng là yêu cầu đặt ra đối với cấp ủy, chính quyền địa phương trong lãnh đạo, điều hành: phải bám sát thực tế dự án, chủ động phối hợp với chủ đầu tư và cơ quan chuyên môn, không để công việc tồn đọng do chậm xử lý những nội dung thuộc thẩm quyền.

Thi công Dự án san nền, đền bù và đầu tư một số trục đường tại Khu công nghiệp Hòa Phú. Ảnh: K.Lê

Ông Trần Văn Biên, Phó Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch UBND xã Tuy An Đông, cho biết địa phương đang tập trung nhân lực rà soát từng phần việc, phối hợp với các đơn vị liên quan để đẩy nhanh giải ngân vốn đầu tư công, nhất là đối với dự án đường bộ ven biển. Xã tập trung xử lý những nội dung thuộc trách nhiệm địa phương, phối hợp tháo gỡ vướng mắc về mặt bằng, bảo đảm điều kiện triển khai thi công.

“Địa phương xác định tiến độ giải ngân phải đi đôi với tiến độ thực hiện dự án; từng bộ phận được giao nhiệm vụ phải bám sát công việc, chủ động phối hợp, không để chậm trễ trong khâu xử lý thuộc trách nhiệm của mình”, ông Biên nhấn mạnh.

Để đẩy nhanh giải ngân vốn đầu tư công trong những tháng còn lại của năm, Chủ tịch UBND tỉnh Đỗ Hữu Huy đã chỉ đạo các sở, ngành, địa phương và chủ đầu tư tập trung triển khai đồng bộ các giải pháp, bảo đảm tiến độ đăng ký sát với khả năng thực hiện thực tế. Các đơn vị giải ngân thấp phải xây dựng kế hoạch theo tuần, gắn tiến độ với trách nhiệm cá nhân.

Công tác giải phóng mặt bằng cần xác định rõ vị trí, đầu mối và thời hạn xử lý; vướng mắc vượt thẩm quyền phải kịp thời báo cáo tỉnh. Đồng thời, siết chặt kỷ luật, kỷ cương, yêu cầu người đứng đầu chịu trách nhiệm về kết quả giải ngân, kiên quyết thay thế các đơn vị tư vấn, nhà thầu và cán bộ yếu kém, thiếu trách nhiệm.

Trong những tháng cuối năm, yêu cầu đặt ra không dừng ở việc nâng tỷ lệ giải ngân, mà còn là giải quyết những công việc đang cản trở dự án, bảo đảm công trình được thi công liên tục và khối lượng hoàn thành được thanh toán kịp thời. Khi sự lãnh đạo của cấp ủy, công tác điều hành của chính quyền gắn chặt với thực tiễn từng công trình, vốn đầu tư công mới phát huy hiệu quả, đóng góp thiết thực vào hoàn thiện hạ tầng và phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh.

Như Thanh - Khả Lê