Công tác giảm nghèo bền vững không chỉ dừng lại ở các chính sách hỗ trợ chung mà đã được cụ thể hóa bằng nhiều mô hình sinh kế phù hợp với từng địa bàn. Thực tiễn cho thấy, khi chính sách chạm đúng nhu cầu người dân, hiệu quả mang lại rất rõ nét.

Chuyển đổi sản xuất, nâng cao thu nhập

Tại xã Xuân Lãnh, việc chuyển đổi cơ cấu cây trồng đã mang lại hiệu quả kinh tế rõ rệt. Từ những diện tích canh tác kém hiệu quả, người dân mạnh dạn chuyển sang trồng các loại cây phù hợp với điều kiện thổ nhưỡng, khí hậu, qua đó nâng cao năng suất và thu nhập. Nhiều hộ gia đình đã vươn lên thoát nghèo, từng bước ổn định cuộc sống.

Ông Võ Ngọc Sơn ở thôn 2 chia sẻ: “Trước đây trồng sắn mía, gia đình tôi chỉ đủ ăn, không khấm khá được. Từ ngày chuyển sang trồng cây vải và bưởi, gia đình tôi có cuộc sống ổn định hơn, con cái được đi học đại học. Hiện nay, chúng tôi nỗ lực mở rộng diện tích và sẵn sàng chia sẻ kinh nghiệm để nhiều hộ dân cùng phát triển”.

Ông Huỳnh Anh Tuấn, Chủ tịch UBND xã Xuân Lãnh, cho biết: Một trong những điểm nhấn trong công tác giảm nghèo hiện nay là chuyển từ cho không sang “trao cần câu”. Các chương trình hỗ trợ con giống, cây giống, vốn vay ưu đãi, cùng với hướng dẫn kỹ thuật sản xuất đã giúp nhiều hộ dân từng bước ổn định cuộc sống.

Mô hình trồng cây ăn quả ở xã Xuân Lãnh phát huy hiệu quả giảm nghèo. Ảnh: P. Thùy

Thay đổi nhận thức, hướng tới giảm nghèo bền vững

Thuộc địa bàn còn nhiều khó khăn, xã Tam Giang đang tập trung huy động các nguồn lực để đẩy mạnh công tác giảm nghèo. Ông Lê Ký Sự, Chủ tịch UBND xã Tam Giang cho biết, nhờ nguồn vốn vay ưu đãi và các mô hình sinh kế phù hợp, nhiều hộ nghèo đã từng bước ổn định thu nhập, giảm dần sự phụ thuộc vào hỗ trợ của Nhà nước. Đáng chú ý, nhận thức của người dân có sự chuyển biến rõ rệt, chủ động hơn trong phát triển kinh tế, hạn chế tâm lý trông chờ, ỷ lại.

Thời gian tới, địa phương sẽ tiếp tục đẩy mạnh tuyên truyền, rà soát hộ nghèo, cận nghèo bảo đảm công khai, minh bạch; đồng thời chú trọng đào tạo nghề gắn với nhu cầu doanh nghiệp, tạo việc làm ổn định cho lao động nông thôn và phát huy vai trò của các đoàn thể trong hỗ trợ người dân phát triển kinh tế.

Điểm chung trong cách làm của các địa phương là không triển khai dàn trải mà tập trung vào những mô hình phù hợp với điều kiện thực tế, có khả năng nhân rộng. Từ hỗ trợ con giống, cây giống, vốn vay đến hướng dẫn kỹ thuật, tất cả đều hướng đến mục tiêu giúp người dân chủ động trong phát triển kinh tế.

Đáng chú ý, nhận thức của người dân cũng có sự thay đổi rõ rệt. Nếu như trước đây còn tâm lý trông chờ, ỷ lại vào sự hỗ trợ của Nhà nước, thì nay nhiều hộ đã chủ động đăng ký tham gia các mô hình, mạnh dạn vay vốn và áp dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật vào sản xuất.

Nhờ những giải pháp đồng bộ, tỷ lệ hộ nghèo tại các địa phương giảm dần qua từng năm, đời sống người dân từng bước được cải thiện. Nhiều gia đình không chỉ thoát nghèo mà còn có tích lũy, hướng đến phát triển kinh tế bền vững.

Dù đạt được những kết quả tích cực, các địa phương vẫn xác định giảm nghèo bền vững là nhiệm vụ lâu dài. Trong thời gian tới, việc đa dạng hóa sinh kế, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực và tăng cường liên kết tiêu thụ sản phẩm sẽ tiếp tục được chú trọng.

Từ những mô hình cụ thể ở cơ sở có thể thấy, khi chính sách đi đúng hướng, sát thực tế và người dân chủ động tham gia, mục tiêu giảm nghèo bền vững hoàn toàn có thể đạt được một cách thực chất và lâu dài.

Nguyễn Vân - Phạm Thùy