Dù đã có những khởi sắc, song ngành du lịch Đắk Lắk vẫn đang phải đối mặt với nhiều rào cản cần tháo gỡ. Hoạt động giám sát của Ban Văn hóa - Xã hội HĐND tỉnh vừa qua đã chỉ ra các điểm nghẽn, đề xuất giải pháp, mở hướng đi bền vững để định vị và nâng tầm du lịch tỉnh nhà.

Khó khăn về nhân lực, hạ tầng

Qua hoạt động giám sát việc quản lý và chấp hành quy định pháp luật, bảo đảm chất lượng dịch vụ tại các doanh nghiệp (DN), cơ sở lưu trú, khu du lịch, điểm du lịch trên địa bàn tỉnh, Ban Văn hóa - Xã hội HĐND tỉnh ghi nhận hệ thống tài nguyên du lịch phong phú bước đầu đã định vị được thương hiệu qua một số mô hình du lịch cộng đồng, du lịch sinh thái bản địa gắn với bảo tồn văn hóa truyền thống như: buôn Akô Dhông, buôn Tơng Jŭ, khu vực Hồ Lắk, Buôn Đôn, Làng Lò Hòa Hiệp, Làng Mây Vân Hòa…

Tuy nhiên, chất lượng sản phẩm, dịch vụ du lịch chưa tương xứng với tiềm năng. Nguồn nhân lực du lịch vẫn chưa đáp ứng yêu cầu phát triển theo hướng chuyên nghiệp.

Bày tỏ băn khoăn khi thực hiện mô hình du lịch cộng đồng tại buôn Tơng Jŭ (phường Ea Kao), bà H’Yam Bkrông, Giám đốc HTX Dệt thổ cẩm Tơng Bông cho biết: Bà con buôn làng rất đồng lòng tham gia làm du lịch cộng đồng. Tuy nhiên, hạ tầng phục vụ du khách vẫn còn rất thiếu thốn. Hiện tại, điểm du lịch chỉ có một căn nhà dài dùng chung cho rất nhiều hoạt động. Mỗi lần có đoàn khách lưu trú, xã viên phải dọn khung dệt thổ cẩm, cất nhạc cụ truyền thống để trải nệm cho khách nghỉ, muốn làm việc lại phải bày ra, rồi dọn lại. Do đó, bà con rất mong mỏi được hỗ trợ một căn nhà dài để làm nơi dệt thổ cẩm riêng biệt, hỗ trợ đào tạo, tập huấn kỹ năng bài bản để nâng cao chất lượng đón khách.

Đoàn giám sát của Ban Văn hóa - Xã hội HĐND tỉnh khảo sát thực tế tại điểm du lịch cộng đồng buôn Tơng Jũ.

Ông Lê Văn Đức, Giám đốc Khách sạn Elephants, Phó Chủ tịch Hiệp hội Du lịch Đắk Lắk nhìn nhận: Nguồn nhân lực hiện tại của tỉnh chưa đáp ứng được quy chuẩn nghiệp vụ chuyên môn. Phần lớn cơ sở lưu trú có quy mô vừa và nhỏ, chỉ có 50/787 cơ sở lưu trú được công nhận hạng từ 1-5 sao. Để có được lực lượng phục vụ bài bản, tỉnh cần quan tâm liên kết xây dựng các cơ sở đào tạo, bồi dưỡng nghiệp vụ chuyên sâu.

Ngoài ra, du lịch Đắk Lắk hiện vẫn thiếu các sản phẩm dịch vụ ban đêm, các khu vui chơi giải trí tổng hợp quy mô lớn để kéo dài thời gian lưu trú và tăng mức chi tiêu của du khách.

Tháo gỡ nút thắt để thu hút đầu tư

Một số hạn chế khác cũng được Đoàn giám sát chỉ ra là việc công nhận điểm du lịch, cơ sở lưu trú du lịch còn chậm so với yêu cầu phát triển. Nhiều mô hình du lịch cộng đồng đã đi vào hoạt động nhưng chưa hoàn thiện các điều kiện pháp lý, ảnh hưởng đến công tác quản lý nhà nước và khả năng tiếp cận chính sách hỗ trợ của Nhà nước. Việc tích hợp các định hướng phát triển du lịch vào quy hoạch sử dụng đất ở một số địa phương chưa thực sự đồng bộ; quỹ đất dành cho phát triển du lịch còn hạn chế hoặc chưa được xác định rõ trong quy hoạch, ảnh hưởng đến công tác thu hút đầu tư và phát triển các sản phẩm du lịch mới…

Về vấn đề này, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND xã Liên Sơn Lắk Đào Thị Thanh An cho biết: Đảng ủy, HĐND xã đã ban hành nghị quyết chuyên đề với quyết tâm xây dựng địa phương trở thành khu du lịch trọng điểm về sinh thái, văn hóa của tỉnh. Tuy nhiên, việc thu hút các dự án đầu tư du lịch sinh thái đang gặp khó khăn liên quan đến vấn đề đất rừng và hành lang bảo vệ danh thắng Hồ Lắk. Địa phương mong muốn các cơ quan có thẩm quyền sớm rà soát, điều chỉnh, cập nhật lại thực trạng đối với những phần đất lâm nghiệp trên thực tế đã không còn rừng để bàn giao về địa phương quản lý, tạo quỹ đất, từ đó thu hút được các DN có năng lực vào đầu tư một cách bài bản.

Đoàn giám sát của Ban Văn hóa - Xã hội HĐND tỉnh khảo sát thực tế tại cơ sở lưu trú Ama Pi (buôn Akô Dhông, phường Buôn Ma Thuột).

Để khơi thông các điểm nghẽn này, ông Lê Văn Cường, Trưởng Ban Văn hóa - Xã hội HĐND tỉnh, Trưởng đoàn giám sát kiến nghị UBND tỉnh cần chỉ đạo các cơ quan chuyên môn khẩn trương rà soát, tổng hợp các vướng mắc thực tế để báo cáo Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đề xuất cấp có thẩm quyền xem xét sửa đổi, bổ sung Luật Du lịch năm 2017 và các văn bản hướng dẫn thi hành, tạo cơ sở pháp lý để Đắk Lắk xây dựng chính sách hỗ trợ, định hướng phát triển sản phẩm cũng như thu hút đầu tư. Về phương án phân bổ nguồn lực, cần bảo đảm bố trí nguồn kinh phí tối thiểu 2% tổng chi ngân sách nhà nước hằng năm cho lĩnh vực văn hóa và tăng dần theo yêu cầu thực tiễn.

Ngành văn hóa, thể thao và du lịch chủ động rà soát, đưa các điểm, khu du lịch cộng đồng tiêu biểu vào hành trình, chuỗi tour du lịch chung của tỉnh nhằm gia tăng khả năng liên kết và thu hút du khách. Song song với đó, tỉnh cần ưu tiên bố trí nguồn lực đầu tư phát triển hạ tầng kỹ thuật, nhất là hệ thống giao thông kết nối đến các điểm du lịch trọng điểm; xây dựng cơ chế đủ sức hấp dẫn để thu hút các nhà đầu tư chiến lược có năng lực tham gia phát triển các dự án du lịch quy mô lớn, tạo động lực mạnh mẽ thúc đẩy tăng trưởng cho ngành công nghiệp không khói tại địa phương…

Lan Anh