Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 271/2026/NĐ-CP quy định về miễn phí sách giáo khoa (SGK) giáo dục phổ thông và miễn học phí, giáo trình môn học Giáo dục quốc phòng và an ninh tại các cơ sở giáo dục đại học, giáo dục nghề nghiệp. Theo đó, học sinh toàn quốc sẽ được miễn phí SGK dưới hình thức cho mượn thông qua thư viện trường học.

Cụ thể, việc miễn phí sách được thực hiện theo hình thức mượn - trả để tái sử dụng nhiều lần; ưu tiên tận dụng tối đa số lượng SGK hiện có và điều chuyển thông qua cơ chế liên thông thư viện giữa các cơ sở giáo dục trên cùng địa bàn trước khi quyết định mua sắm mới. Vào đầu mỗi năm học hoặc học kỳ, mỗi học sinh được mượn một bộ SGK đầy đủ các môn học, hoạt động giáo dục tương ứng với chương trình học tập tại lớp. Sau khi kết thúc năm học hoặc học kỳ, học sinh có trách nhiệm hoàn trả bộ sách cho thư viện nhà trường quản lý.

Với những ưu việt như vậy, Nghị định số 271 vừa ban hành đã nhận được sự đồng tình từ đông đảo người dân trên cả nước, đặc biệt là các bậc phụ huynh vì chính sách miễn phí SGK sẽ giúp các gia đình giảm bớt được gánh nặng tài chính đáng kể mỗi khi con em bước vào năm học mới. Bởi trên thực tế cho thấy, tình trạng trẻ em phải bỏ học do hoàn cảnh gia đình khó khăn, không có khả năng mua SGK vẫn còn xảy ra.

Bắt đầu từ năm học 2026 - 2027, tỉnh Đắk Lắk sẽ ưu tiên miễn SGK cho học sinh thuộc nhóm yếu thế.

Việc miễn phí SGK tiếp tục khẳng định tính đúng đắn và quyết tâm hiện thực hóa Nghị quyết số 71 về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo mà Bộ Chính trị đã đề ra. Đây là bước đi tiếp nối và đồng bộ với chính sách miễn học phí cho học sinh phổ thông công lập trên toàn quốc đã được thực hiện từ năm học 2025 - 2026, hướng tới mục tiêu không để trẻ em nào ở độ tuổi đến trường bị bỏ lại phía sau vì những rào cản vật chất.

Theo Nghị định số 271, lộ trình bắt đầu thực hiện là từ năm học 2029 - 2030, song với tính ưu việt của chính sách này, một số địa phương trên cả nước đã chủ động hành động để chính sách miễn phí SGK được hiện thực hóa sớm hơn. Đối với tỉnh Đắk Lắk, tại Hội nghị lần thứ 27 của Ban Thường vụ Tỉnh ủy, đồng chí Lương Nguyễn Minh Triết, Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy, Trưởng Đoàn ĐBQH tỉnh đề nghị, bắt đầu từ năm học 2026 - 2027 tỉnh ưu tiên miễn SGK cho học sinh thuộc nhóm yếu thế và phấn đấu miễn SGK trên toàn tỉnh từ năm học 2027 - 2028.

Có thể nói chính sách miễn phí SGK đã mở ra cách tiếp cận mới trong bảo đảm cơ hội học tập, sử dụng bền vững nguồn lực và giáo dục ý thức trách nhiệm. Để chính sách đi vào cuộc sống và phát huy hiệu quả lâu dài, rất cần có sự chuẩn bị kỹ lưỡng về cơ sở vật chất, quy chế quản lý, ứng dụng công nghệ, nguồn nhân lực, sự phối hợp chặt chẽ trong xây dựng văn hóa sử dụng, bảo quản, chia sẻ SGK như một tài sản công phục vụ nhiều thế hệ học sinh.

Nếu được chuẩn bị kỹ lưỡng và triển khai hiệu quả, thành công của chính sách sẽ không chỉ được đo bằng việc bảo đảm SGK cho mọi học sinh hay hiệu quả tái sử dụng hàng triệu bộ sách qua nhiều năm học, mà còn hình thành một văn hóa mới trong nhà trường, nơi từng cuốn sách được sẻ chia thông qua việc gìn giữ và trao lại cơ hội học tập của học sinh lớp trước cho học sinh lớp sau.

Thúy Hằng