Chiều 7/8, trong khuôn khổ chương trình Kỳ họp không thường lệ thứ Nhất, Quốc hội thảo luận ở hội trường về dự án Nghị quyết của Quốc hội về cơ chế, chính sách đặc thù để xử lý vi phạm pháp luật liên quan đến kinh tế nhà nước, kinh tế tư nhân và ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số.

Thay mặt cơ quan soạn thảo phát biểu giải trình, làm rõ một số vấn đề đại biểu Quốc hội nêu, Đại tướng Lương Tam Quang, Bộ trưởng Bộ Công an nhấn mạnh, Nghị quyết của Quốc hội về cơ chế, chính sách đặc thù để xử lý vi phạm pháp luật liên quan đến kinh tế nhà nước, kinh tế tư nhân và ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số là Nghị quyết đặc thù mang tính chất thí điểm. Nghị quyết sẽ có hiệu lực ngay sau khi Quốc hội thông qua để giải quyết những vấn đề cấp bách của thực tiễn.

Đại tướng Lương Tam Quang, Bộ trưởng Bộ Công an phát biểu giải trình, làm rõ một số vấn đề đại biểu Quốc hội nêu. Ảnh: quochoi.vn

Đối với những vấn đề về phạm vi điều chỉnh, Bộ trưởng Bộ Công an khẳng định dự thảo chấp hành đúng chủ trương tại Nghị quyết 04 Hội nghị Trung ương 2 khóa XIV. Do đó, chính sách chỉ tập trung xử lý vi phạm trong việc ứng dụng khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, chưa áp dụng đối với các hoạt động khác. Sau quá trình triển khai, cơ quan chức năng sẽ tổng kết, báo cáo cấp có thẩm quyền xem xét mở rộng hoặc thu hẹp cho phù hợp.

Liên quan đến đề xuất tích hợp nội dung vào dự án Bộ luật Hình sự (sửa đổi), Đại tướng Lương Tam Quang phân tích, Bộ luật Hình sự (sửa đổi) dự kiến đến tháng 10/2026 mới xem xét thông qua.

Quang cảnh phiên làm việc. Ảnh: quochoi.vn

Việc trình Quốc hội ban hành Nghị quyết ngay tại kỳ họp này sẽ giúp các cơ chế đặc thù sớm đi vào cuộc sống. Cơ quan chủ trì soạn thảo cũng chủ động nghiên cứu, lồng ghép các quy định tương thích vào dự thảo Bộ luật Hình sự để bảo đảm tính thống nhất của hệ thống pháp luật. 

Đối với chính sách đặc thù xử lý vi phạm liên quan đến khu vực kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài, các cơ quan chuyên môn đang gấp rút hoàn thiện hồ sơ riêng để trình Quốc hội trong thời gian sớm nhất…

Phát biểu kết luận phiên thảo luận, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Hồng Diên ghi nhận đa số đại biểu đánh giá cao tinh thần trách nhiệm của cơ quan soạn thảo, đồng thời thống nhất cao về sự cần thiết ban hành Nghị quyết. Phó Chủ tịch Quốc hội đề nghị Chính phủ chỉ đạo các đơn vị liên quan tiếp tục rà soát, hoàn thiện dự thảo cả về nội dung chính sách lẫn kỹ thuật lập pháp.

Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Hồng Diên phát biểu kết luận phiên thảo luận. Ảnh: quochoi.vn

Phó Chủ tịch Quốc hội lưu ý cần thể chế hóa đầy đủ chủ trương của Đảng, tạo hành lang pháp lý đủ rõ và chặt chẽ để bảo vệ cán bộ, người lao động năng động, sáng tạo, dám nghĩ dám làm vì lợi ích chung. Việc hoàn thiện các chế tài xử lý vi phạm phải bảo đảm tính nghiêm minh, khách quan nhưng cũng cần phân hóa rõ rệt. 

Theo đó, xử lý nghiêm các hành vi cố ý làm trái, tham nhũng, tiêu cực; đồng thời thực hiện chính sách khoan hồng, giảm nhẹ đối với các vi phạm không vụ lợi, vì mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm quốc phòng - an ninh và đã chủ động khắc phục hậu quả. Ưu tiên áp dụng các biện pháp kinh tế, dân sự, hành chính và coi xử lý hình sự là giải pháp cuối cùng.

Bên cạnh đó, cơ quan soạn thảo cần rà soát kỹ thời điểm có hiệu lực và thời hạn thí điểm để bảo đảm phù hợp với lộ trình sửa đổi Bộ luật Hình sự và Bộ luật Tố tụng hình sự, tránh phát sinh khoảng trống pháp lý hay sự chồng chéo. Lãnh đạo Quốc hội giao Tổng Thư ký Quốc hội phối hợp với Thường trực Ủy ban Kinh tế và Tài chính khẩn trương tổng hợp ý kiến các đại biểu, gửi Chính phủ tiếp thu, giải trình, hoàn thiện dự thảo báo cáo Ủy ban Thường vụ Quốc hội trước khi trình Quốc hội xem xét, thông qua vào cuối kỳ họp.

Trước đó, trong phiên làm việc chiều cùng ngày, Quốc hội thảo luận về dự án Nghị quyết của Quốc hội quy định cơ chế, chính sách đặc thù để tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong việc thực hiện các dự án, công trình phục vụ Hội nghị cấp cao APEC 2027 tại đặc khu Phú Quốc, tỉnh An Giang.

Lan Anh (tổng hợp)