Chiều 24/10, tiếp tục chương trình làm việc, Quốc hội thảo luận ở tổ về các dự án: Luật Phát triển công nghiệp văn hóa; Luật An toàn thực phẩm (sửa đổi); Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Sở hữu trí tuệ.

Tham gia thảo luận tại Tổ số 14, các đại biểu thuộc Đoàn ĐBQH tỉnh Đắk Lắk đóng góp nhiều ý kiến quan trọng, bám sát thực tiễn đời sống và những yêu cầu cấp thiết của quá trình phát triển.

Làm rõ hơn triết lý phát triển công nghiệp văn hóa

Góp ý vào dự thảo Luật Phát triển công nghiệp văn hóa, đại biểu Đỗ Chí Nghĩa, Ủy viên là ĐBQH hoạt động chuyên trách tại Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội nhấn mạnh, cốt lõi của đạo luật này là phát huy giá trị văn hóa Việt Nam gắn với tính sáng tạo, tạo ra sản phẩm, dịch vụ đóng góp cho phát triển kinh tế và GDP của đất nước.

Đại biểu đề nghị dự thảo luật cần làm rõ hơn triết lý phát triển công nghiệp văn hóa, bảo đảm sự hài hòa giữa mục tiêu kinh tế và mục tiêu bảo tồn giá trị văn hóa, bản sắc dân tộc, tránh việc thương mại hóa cực đoan.

Đại biểu Đỗ Chí Nghĩa, Ủy viên là ĐBQH hoạt động chuyên trách tại Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội phát biểu thảo luận. Ảnh: Đoàn ĐBQH tỉnh cung cấp

Về tiêu chí đánh giá tại Điều 23 và Điều 24, đại biểu Đỗ Chí Nghĩa lưu ý cần xác lập nguyên tắc công khai, khách quan, có sự tham gia của giới chuyên môn và người sáng tạo; tránh phát sinh cơ chế “xin - cho” hoặc việc lạm dụng công nghệ số, trí tuệ nhân tạo (AI) tạo ra các sản phẩm giá rẻ, lệch chuẩn.

Đối với chính sách nhân lực tại Chương III, đại biểu kiến nghị khung năng lực (Điều 12) phải linh hoạt, không cứng nhắc theo bằng cấp để tránh bỏ sót tài năng nghệ thuật đặc thù; mở rộng diện ưu đãi truyền dạy cho các tài năng thực tế được công chúng thừa nhận ngoài danh hiệu NSND, NSƯT; đồng thời ưu tiên nguồn lực cho các cơ sở đào tạo trọng điểm và sớm tháo gỡ điểm nghẽn về mã ngành đào tạo.

Đại biểu Y Bhen Kđoh, diễn viên Ca, Đoàn Ca múa dân tộc (Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch) đóng góp ý kiến thảo luận. Ảnh: Đoàn ĐBQH tỉnh cung cấp

Cùng quan tâm đến dự án luật này, đại biểu Y Bhen Kđoh, diễn viên Ca, Đoàn Ca múa dân tộc (Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch) tập trung phân tích quy định khai thác thiết chế văn hóa và không gian sáng tạo tại Điều 16 và Điều 17.

Liên hệ thực tiễn địa phương, đại biểu đề nghị dự thảo luật cần xác định các thiết chế văn hóa không chỉ đơn thuần là nơi bảo tồn mà phải trở thành hạ tầng phục vụ sáng tạo và phát triển công nghiệp văn hóa; mở rộng chức năng theo hướng trải nghiệm, trình diễn, sáng tác nội dung số và giới thiệu sản phẩm.

Đại biểu nhấn mạnh 3 giải pháp trọng tâm: lấy nghệ nhân, cộng đồng làm chủ thể thụ hưởng chính; có cơ chế thu hút doanh nghiệp và giới trẻ xây dựng không gian sáng tạo; đẩy mạnh số hóa để đưa di sản vươn tầm quốc tế.

Bảo mật dữ liệu thương mại trên hệ thống dữ liệu quốc gia

Tham gia ý kiến về dự án Luật An toàn thực phẩm (sửa đổi), đại biểu Trần Quang Tâm, Đại tá, Phó Chỉ huy trưởng Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh đề nghị bổ sung rõ hơn phạm vi điều chỉnh đối với các mô hình kinh tế mới như thương mại điện tử xuyên biên giới, kinh doanh thực phẩm trên nền tảng số, bếp ăn trung tâm công nghiệp quy mô lớn, dịch vụ giao đồ ăn trực tuyến tại Điều 1.

Đại biểu Trần Quang Tâm, Đại tá, Phó Chỉ huy trưởng Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh thảo luận tại phiên làm việc. Ảnh: Đoàn ĐBQH tỉnh cung cấp

Đồng thời, tại Điều 3 cần thiết kế nguyên tắc ưu tiên áp dụng Luật An toàn thực phẩm về điều kiện, kiểm tra nhà nước và truy xuất nguồn gốc (trừ trường hợp đặc thù về quốc phòng, an ninh hoặc dịch bệnh khẩn cấp) nhằm tránh tình trạng chồng chéo, xung đột với các luật chuyên ngành.

Đại biểu Trần Quang Tâm cũng đề nghị rà soát danh mục ngành nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện trong Luật Đầu tư để tương thích với việc cắt giảm giấy chứng nhận; hoàn thiện Điều 58 và các điều khoản chuyển tiếp nhằm phân định rạch ròi giữa chế tài hành chính và trách nhiệm hình sự, tránh hình sự hóa các quan hệ kinh tế hoặc bỏ lọt tội phạm.

Trong cắt giảm thủ tục hành chính, đại biểu kiến nghị bổ sung nguyên tắc cơ quan nhà nước không được yêu cầu doanh nghiệp nộp lại các tài liệu đã có trên cơ sở dữ liệu dùng chung; đơn giản hóa thủ tục thông báo đối với hộ kinh doanh nhỏ lẻ qua dịch vụ công trực tuyến, để người dân dễ nhận biết, kiểm tra, truy xuất, tránh hình thành “giấy phép con” tại cơ sở.

Tại Điều 48 và Điều 39, đại biểu đề nghị luật hóa nguyên tắc quản lý rủi ro tuyệt đối trong kiểm tra nhập khẩu; chuyển dịch mạnh mẽ sang tiền kiểm tối thiểu và hậu kiểm tối đa; bổ sung cơ chế thừa nhận kết quả của các phòng thử nghiệm quốc tế đã được công nhận.

Về chuyển đổi số và bảo mật dữ liệu, đại biểu đề nghị luật hóa trách nhiệm pháp lý của cơ quan nhà nước, hoặc cơ quan chủ quản trong việc bảo mật tuyệt đối các dữ liệu thương mại, công thức, thông tin chuỗi cung ứng của doanh nghiệp được lưu trữ trên hệ thống cơ sở dữ liệu quốc gia.

Trong quá trình hậu kiểm, thanh tra, kiểm tra, nếu chưa có kết luận chính thức về việc vi phạm thì mọi thông tin về doanh nghiệp, tên sản phẩm không được công bố công khai trên các phương tiện thông tin đại chúng để bảo vệ quyền lợi hợp pháp, uy tín của doanh nghiệp.

Đại biểu Lê Đào An Xuân, Phó Trưởng đoàn chuyên trách Đoàn ĐBQH tỉnh phát biểu thảo luận tại tổ. Ảnh: Đoàn ĐBQH tỉnh cung cấp

Thảo luận về dự án luật này, đại biểu Lê Đào An Xuân, Phó Trưởng đoàn chuyên trách Đoàn ĐBQH tỉnh đề nghị cơ quan soạn thảo bổ sung định nghĩa rõ ràng tại Điều 2 đối với hai thuật ngữ là “chất có hoạt tính sinh học” và “công bố khuyến cáo về sức khỏe”, làm rõ tiêu chí phân loại tại Điều 46 và Phụ lục I để tránh cách hiểu tùy nghi.

Liên quan đến quy định tại Điều 8 và Điều 9 về trách nhiệm ngừng sản xuất, kinh doanh và thông báo cảnh báo nguy cơ trong vòng 24 giờ kể từ khi phát hiện sự cố, đại biểu đề xuất nên phân loại theo mức độ rủi ro để quy định khung thời gian linh hoạt từ 24 giờ đến 72 giờ, tạo điều kiện cho doanh nghiệp kịp thời xác minh tính chính xác của thông tin trước khi công bố.

Đối với hệ thống thông tin dữ liệu quốc gia về an toàn thực phẩm, đại biểu Lê Đào An Xuân đề nghị cần có lộ trình xây dựng và áp dụng phù hợp theo từng giai đoạn, phân định rõ trách nhiệm giữa Trung ương và địa phương, ưu tiên các dữ liệu thiết yếu phục vụ quản lý nguy cơ và truy xuất nguồn gốc, gắn với cơ chế hỗ trợ kỹ thuật, tài chính cho các địa phương còn hạn chế về hạ tầng công nghệ.

Ngoài ra, đối với hệ thống dữ liệu và yêu cầu truy xuất nguồn gốc (Điều 19), đại biểu kiến nghị cần có lộ trình phân cấp hợp lý, đồng thời cho phép hộ kinh doanh cá thể, tiểu thương chợ truyền thống áp dụng hình thức lưu trữ giản lược (sổ sách, chứng từ) để giảm nhẹ gánh nặng thủ tục.

Lan Anh