Công tác phòng, chống suy dinh dưỡng trẻ em trên địa bàn tỉnh đang được triển khai với nhiều giải pháp thiết thực, nhằm cải thiện thể trạng, tạo nền tảng cho trẻ phát triển toàn diện.

Chủ động phòng ngừa

Theo Sở Y tế, năm 2025, tỷ lệ suy dinh dưỡng thể nhẹ cân ở trẻ dưới 5 tuổi trên địa bàn tỉnh là 15,2%; đến tháng 6/2026 giảm còn 13,3% (giảm 1,9%). Tuy nhiên, tỷ lệ suy dinh dưỡng thể thấp còi ở trẻ dưới 5 tuổi vẫn ở mức 25%, chưa có chuyển biến so với năm trước. Qua đó cho thấy, công tác phòng, chống suy dinh dưỡng đã có chuyển biến tích cực nhưng vẫn còn nhiều khó khăn. Tình trạng này càng đáng quan tâm tại các địa bàn khó khăn, nơi việc tiếp cận kiến thức và dịch vụ chăm sóc dinh dưỡng còn hạn chế.

Nhân viên y tế kiểm tra chiều cao, cân nặng cho trẻ mầm non để theo dõi, đánh giá tình trạng phát triển thể chất của trẻ.

Trước thực tế đó, ngành y tế tập trung triển khai các hoạt động giám sát dinh dưỡng, theo dõi tăng trưởng và can thiệp sớm đối với trẻ có nguy cơ suy dinh dưỡng. Năm 2026, ngành y tế đặt mục tiêu trên 98% trẻ dưới 5 tuổi được cân, đo định kỳ hai lần/năm; trên 98% trẻ dưới 2 tuổi được theo dõi tăng trưởng ba tháng/lần và trên 98% trẻ suy dinh dưỡng được cân hằng tháng. Việc duy trì theo dõi cân nặng, chiều cao và biểu đồ tăng trưởng tại các trạm y tế xã, phường giúp phát hiện những trường hợp trẻ chậm phát triển, có nguy cơ suy dinh dưỡng để tư vấn, can thiệp kịp thời.

Song song với hoạt động giám sát tại cơ sở, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh triển khai điều tra, đánh giá tình trạng dinh dưỡng bà mẹ, trẻ em tại một số địa phương và tập huấn chuyên môn cho cán bộ y tế. Đối với công tác phòng, chống thiếu vi chất, ngành y tế đã thực hiện giám sát trước chiến dịch bổ sung vitamin A tại các trạm y tế, đồng thời triển khai các đợt uống vitamin A cho trẻ từ 6 tháng đến dưới 60 tháng tuổi, phấn đấu đạt tỷ lệ bao phủ trên 98% trong năm 2026.

Bên cạnh đó, ngành chú trọng chăm sóc dinh dưỡng trong 1.000 ngày đầu đời, từ khi người mẹ mang thai đến khi trẻ tròn 2 tuổi. Hoạt động tư vấn tập trung vào chế độ dinh dưỡng cho phụ nữ mang thai, nuôi con hoàn toàn bằng sữa mẹ trong 6 tháng đầu, cho trẻ ăn bổ sung hợp lý và phòng ngừa thiếu vi chất. Đây là giai đoạn quan trọng để hạn chế nguy cơ suy dinh dưỡng, tạo nền tảng phát triển thể chất và trí tuệ cho trẻ.

Cải thiện dinh dưỡng bền vững

Nếu các giải pháp chuyên môn giúp phát hiện và can thiệp sớm thì việc thay đổi nhận thức, thói quen nuôi dưỡng của gia đình có ý nghĩa quyết định trong duy trì hiệu quả phòng, chống suy dinh dưỡng. Theo Sở Y tế, công tác truyền thông thay đổi hành vi đang được chú trọng, nhất là tại vùng đồng bào dân tộc thiểu số, bởi tình trạng suy dinh dưỡng không chỉ liên quan đến điều kiện kinh tế mà còn chịu ảnh hưởng từ kiến thức và tập quán chăm sóc trẻ.

Tại xã Ea Ning, công tác truyền thông dinh dưỡng được chú trọng nhằm nâng cao nhận thức, thay đổi thói quen chăm sóc trẻ của các gia đình trên địa bàn 17 thôn, buôn. Hưởng ứng Tuần lễ dinh dưỡng và phát triển năm 2026, với chủ đề “Đổi mới hôm nay - Dinh dưỡng tốt ngày mai”, Trạm Y tế xã đẩy mạnh tuyên truyền, vận động người dân thực hiện chế độ ăn uống hợp lý, bảo đảm an toàn thực phẩm. Trong đó, tập trung hướng dẫn các gia đình có con nhỏ xây dựng bữa ăn cân đối, đa dạng thực phẩm; chú trọng dinh dưỡng trong 1.000 ngày đầu đời, nuôi con hoàn toàn bằng sữa mẹ trong 6 tháng đầu và cho trẻ ăn bổ sung đúng cách, góp phần phòng ngừa suy dinh dưỡng từ sớm.

Trạm y tế xã Ea Ning hướng dẫn thực hành dinh dưỡng cho bà mẹ có thai và mẹ có con dưới 5 tuổi bị suy dinh dưỡng.

Có con nhỏ đang trong độ tuổi cần được chăm sóc dinh dưỡng, chị H’ Môi Ê Ban (buôn Tắc Mnga, xã Ea Ning) quan tâm đến việc lựa chọn thực phẩm và xây dựng bữa ăn phù hợp cho con. Chị chia sẻ, việc được hướng dẫn cách chế biến thực phẩm, cân đối khẩu phần và nhận biết dấu hiệu trẻ chậm tăng trưởng giúp chị có thêm kiến thức để chăm sóc con tốt hơn.

Bên cạnh việc nâng cao nhận thức của gia đình, cải thiện chất lượng bữa ăn học đường cũng là giải pháp góp phần chăm sóc dinh dưỡng cho trẻ. Năm học 2026 - 2027, Trung ương Hội LHPN Việt Nam phối hợp với UBND tỉnh Đắk Lắk thực hiện Chương trình Bữa ăn dinh dưỡng học đường tại Trường Tiểu học Võ Thị Sáu (xã Phú Xuân) và Trường Tiểu học Lý Tự Trọng (xã Đắk Phơi), với 914 học sinh thuộc diện hỗ trợ. Theo kế hoạch, chương trình hỗ trợ bữa trưa và bữa phụ từ tháng 9/2026 - 5/2027, mức hỗ trợ khoảng 70 - 75% chi phí bữa ăn, tối đa 25.000 đồng/bữa.

Từ các hoạt động chăm sóc dinh dưỡng tại cộng đồng đến hỗ trợ bữa ăn học đường cho thấy, công tác phòng, chống suy dinh dưỡng trẻ em cần được triển khai đồng bộ, với sự phối hợp của nhiều ngành, nhiều lực lượng.

Bằng Giang