Sự phát triển mạnh mẽ của công nghệ số mang đến nhiều tiện ích trong học tập, giao tiếp nhưng cũng kéo theo nguy cơ về bạo lực học đường, rủi ro về an toàn thông tin mạng cho học sinh. Vì thế, việc trang bị kiến thức pháp luật, kỹ năng ứng xử và khả năng tự bảo vệ cho học sinh trở thành yêu cầu cấp thiết.

Nhận thức rõ yêu cầu đó, Công an xã Quảng Phú đã phối hợp với các trường học trên địa bàn đẩy mạnh tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật và hướng dẫn kỹ năng an toàn trên không gian mạng cho học sinh. Mới đây, sau sự việc bạo lực trong học sinh sau đó quay clip đưa lên mạng xã hội, xảy ra trên địa bàn, Công an xã Quảng Phú phối hợp với Trường THPT Cư M’gar tổ chức tuyên truyền, phổ biến giáo dục pháp luật, phòng chống bạo lực học đường và kỹ năng bảo đảm an toàn thông tin không gian mạng cho hơn 3.500 học sinh.

Thượng tá Lê Hồng Nhật, Trưởng Công an xã Quảng Phú tuyên truyền về kỹ năng bảo đảm an toàn thông tin không gian mạng cho học sinh Trường THPT Cư M'gar.

Thay vì chỉ truyền đạt lý thuyết khô khan, cán bộ công an sử dụng các tình huống thực tế để phân tích nguyên nhân, hậu quả của hành vi bạo lực và những nguy cơ khi tham gia môi trường số. Học sinh được hướng dẫn cách bảo vệ thông tin cá nhân, nhận diện dấu hiệu lừa đảo trực tuyến, ứng xử văn minh và xử lý an toàn khi bị bắt nạt, quay lén hoặc công kích trên mạng.

Các em cũng được nhấn mạnh nguyên tắc giữ bình tĩnh, không giải quyết mâu thuẫn bằng bạo lực, không chia sẻ những nội dung chưa được kiểm chứng hoặc có khả năng xúc phạm người khác trên mạng xã hội; đồng thời chủ động tìm kiếm sự hỗ trợ từ gia đình, thầy cô và cơ quan chức năng khi gặp tình huống bất thường.

Khi hiểu rằng một bình luận thiếu suy nghĩ hay việc chia sẻ hình ảnh riêng tư của người khác cũng có thể gây tổn thương, các em sẽ thận trọng hơn trước mỗi hành động trên không gian mạng. Em Vũ Thảo Nguyên (học sinh lớp 12A2, Trường THPT Cư M’gar) chia sẻ: “Qua các tình huống thực tế, em và các bạn đã biết cách tự bảo vệ mình, chủ động né tránh xung đột tiêu cực và biết chọn lọc thông tin trước khi tương tác trên không gian mạng”. Còn em Nguyễn Hoàng Gia Linh, học sinh lớp 12A3 cho biết, sau buổi tuyên truyền, em chú ý hơn đến việc bảo mật tài khoản cá nhân, chủ động chặn nội dung xấu và hiểu rõ trách nhiệm của mình khi chứng kiến hành vi bạo lực. Đó là thay vì tò mò theo dõi hoặc tham gia bình luận, em cần tránh tiếp tay lan truyền nội dung tiêu cực, đồng thời báo cho thầy cô hoặc cơ quan chức năng khi phát hiện dấu hiệu đáng lo ngại.

Thượng tá Lê Hồng Nhật, Trưởng Công an xã Quảng Phú nhấn mạnh: Công tác phòng ngừa cần bắt đầu từ việc giúp học sinh nhận diện đúng nguy cơ, hiểu hậu quả pháp lý của hành vi và biết cách xử lý khi phát sinh mâu thuẫn. Do đó, cán bộ Công an không chỉ phối hợp chú trọng tuyên truyền quy định pháp luật mà còn hướng đến hình thành ý thức tự giác, giúp các em biết kiểm soát hành vi, không cổ súy bạo lực và chủ động thông báo cho người có trách nhiệm khi phát hiện dấu hiệu vi phạm. 

Đông đảo học sinh Trường THPT Cư M'gar tham gia tuyên truyền về phổ biến giáo dục pháp luật, phòng chống bạo lực học đường và kỹ năng bảo đảm an toàn thông tin không gian mạng.

Phía nhà trường, thầy Lê Văn Hào, Hiệu trưởng Trường THPT Cư M’gar cho biết công tác phòng, chống bạo lực học đường và bảo vệ học sinh trên môi trường số luôn được nhà trường xác định là nhiệm vụ quan trọng trong giáo dục nhân cách. Theo thầy Hào, những mâu thuẫn nhỏ trên mạng xã hội có thể nhanh chóng dẫn đến xung đột ngoài đời thực. Vì vậy, việc giúp học sinh hiểu quy định pháp luật, nâng cao ý thức tự giác và biết làm chủ bản thân có ý nghĩa thiết thực. Bên cạnh các chương trình phối hợp với lực lượng công an, nhà trường còn lồng ghép giáo dục pháp luật, kỹ năng sống vào các buổi sinh hoạt dưới cờ, hoạt động ngoại khóa, sinh hoạt Đoàn và trải nghiệm hướng nghiệp, qua đó giúp học sinh vận dụng kiến thức vào những tình huống thường gặp trong cuộc sống.

Tuy nhiên, theo thầy Hào, nỗ lực của nhà trường và lực lượng công an sẽ khó đạt hiệu quả bền vững nếu thiếu sự đồng hành của gia đình. Cha mẹ cần quan tâm đến tâm tư, các mối quan hệ và những thay đổi trong sinh hoạt của con; hướng dẫn con sử dụng mạng xã hội phù hợp, đồng thời tạo điều kiện để con chia sẻ khó khăn. Sự lắng nghe, hỗ trợ kịp thời từ người lớn sẽ góp phần phát hiện sớm những dấu hiệu bất thường và ngăn ngừa mâu thuẫn leo thang.

Xây dựng môi trường học đường an toàn không phải nhiệm vụ của riêng ngành giáo dục hay lực lượng công an mà cần sự chung tay của gia đình, xã hội và chính mỗi học sinh. Khi kiến thức pháp luật được chuyển hóa thành kỹ năng ứng xử, các nguy cơ được nhận diện và mâu thuẫn được tháo gỡ từ sớm, “lá chắn” bảo vệ học sinh sẽ ngày càng vững chắc, góp phần xây dựng trường học thân thiện, lành mạnh và môi trường mạng văn minh, an toàn.

Đỗ Lan